شێخان میدیا
برایێ مەزن و سەرکردێ سەرکەفتی.. مەسرور بارزانی
ئەڤرۆ جارەکا دی سەرۆکێ حکومەتا هەرێما کوردستانێ بەرێز مەسرور بارزانی سەلماند کو ئەو برایێ مەزنێ ڤی مللەتی یە، سەرکردەیەکێ سەرکەفتی یە و قەلەخانێ هیڤیا خەلکێ کوردستانێ یە.
د کۆنفرانسێ وی یێ رۆژنامەڤانی دا ئەم دوو جۆرێن سەرکردایەتیێ دبینین، سەرکردایەتیەکا حەکیم ل ئاستێ ناوچەیێ و سەرکردایەتیەکا نێزیک ژ خەلکێ خوە ل ناڤخۆ دا.
یەکەم: ل ئاستێ ناوچەیێ، سەرکردەیەکێ ئاشتیخواز
دەمێ هەمی ناوچە د ئاگرێ شەر و گرژیان دایە و هێشتا گرژی ب دووماهی نهاتینە، سەرۆک مەسرور بارزانی ب زمانەکێ دیپلۆماسی و حەکیمانە راگەهاند “هەرێما کوردستانێ بەشەک نییە ژ کێشەیان و چ جاران ژی نەبوویە بەشەک ژ کێشەیێن ناوچەیێ”. ئەڤە پەیاما ئاشتیێ یە. ئەو سەرکردەیە ناخازیت مللەتێ مە ببیتە قوربانیا شەرێ خەلکێ دی. دگەل چارەسەریا ئاشتیانە دایە، نەک دگەل ئالۆزیێ. ئەڤە جوداهی یا سەرکردێ مەزنە ژ یێن بچووک.
دووەم: ل ئاستێ بەغدا، سەرکردەیەکێ ب هێز و دانەر
ئەم هەمی دبینین چەوا ب زمانەکێ ب هێز بەرگریێ ژ مافێ خەلکێ کوردستانێ دکەت و د هەمان دەم دا دەستێ برایەتیێ بۆ بەغدا درێژ دکەت. دبێژیت پەیوەندیێن هەولێر و بەغدایێ د ئاستەکێ زۆر باش دانە، هاوئاهەنگی یا مە یا هەی، ئەم ئامادەینە هاریکاریا حکومەتا فیدرال بکەین و پشتیوانیا حکومەتا عەلی زەیدی دکەین د چاکسازیێ دا.
لێ د هەمان دەم دا ب وێرەکی دبێژیت: مە نەڤێت خەلکێ کوردستانێ کێمتر ژ خەلکێ عێراقێ مامەلە دگەل بهێتەکرن، بەشێ مە ژ بودجەی نادەن، تێچوویا دەرهێنانا نەفتێ ل سەر کۆمپانیایانە و نەفتا بۆ ناڤخۆ یا کێمە، د حەقێ خودا دا پشکا مە ژ 126 هزار بەرمیلان پترە ب گوورەی دانیشتوان. ئەگەر داهاتێ مە گەهشتە 120 ملیاران ئەم ئامادەینە بینێرین، لێ دڤێت بەغدا پێداچوونێ ب بریارا خوە بکەت. ئەڤە یە سەرکردایەتیا سەرکەفتی، ب زمانێ دبلۆماسیێ مافا نادەت و ب زمانێ هێزێ دەرگای ناگریت.
سێیەم: ل ئاستێ ناڤخۆ، برایەکێ ژ خەلکی نێزیک
سەرۆک مەسرور بارزانی وەک برایەکێ مەزن بەرپرسیاریەتیێ هەلدگریت. دبێژیت “قەیرانا سووتەمەنیێ دێ دەرباز بیت، مە یا مەزنتر ژێ دەربازکریە”. ئەڤ رستە ب تنێ هیڤیەکا مەزنە بۆ خەلکی. و د راستیێ ژی دبێژیت بەشەکا گرانبوونا بەنزینێ بۆ ئالۆزیێن ناوچەیێ و بلندبوونا بهایێ نەفتێ یە ل جیهانێ دزڤریت.
ل سەر کارەبێ ژی ب شەفافیەت ئاخڤی، نە ڤەشارتیە. گۆت کێمبوونا کارەبێ ب ئەگەرێ کێمبوونا گازا دانا غازە، کو ژ بەر مەترسیا ئەمنی ب شێوەیەکێ تاکلایەنە بەرهەمێ خوە کێمکریە، لێ حکومەت ل سەر هێلێ یە و د نێزیک دا دێ چارەسەر بیت. و سۆزا کارەبا 24 دەمژمێری یا ب رێکا پڕۆژێ رووناکی یێ ب شێوەیەکێ رێکوپێک ب رێڤەدچیت. هەروەسا ئەسیکۆدا کو دێ رەوتا بازرگانیێ ل هەرێمێ ئاسان کەت، خەریکە دگەهیتە دووماهیێ.
و ئەو خالا هەری گرنگ، ئەو بێژیت “بەداخەوە تا نها سیستەمێ بەرگریا ئەسمانی ل هەرێمێ نینە و بەشەک ژ وان درەوێن ئاراستەی هەولێرێ دهێنەکرن ژ مووسلێ ڤە دهێن”. ئەڤە وێرەکیا برایێ مەزنە کو راستیێ بێژیت و بەرگریێ ژ هەولێرا پایتەخت بکەت.
چارەم: داخازا ئێکگرتنێ
ل دووماهیکێ داخازا وی یا بۆ کاراکرنا پەرلەمانی و پێکئینانا حکومەتەکا رەنگڤەدانا خواستا خەلکی بیت، پەیامەکا نشتیمانیە. چونکی دزانیت بێ پەرلەمان و حکومەتەکا بهێز، نکاری بەرگریێ ژ مافێن خەلکی بکەی.
بۆچی ئەم دبێژین برا گەورە یێ سەرکەفتی؟
چونکی ئەو سەرکردەیە ل دەمێ قەیرانان خەلکێ خوە ب تنێ ناهێلیت، سوپاسیا خۆراگریا خەلکی دکەت و دبێژیت “حکومەت بەردەوامە ل سەر پاراستنا مافێن هەوە و هەرچی ژ دەستێ مە بهێت دێ بۆ هەوە کەین”. ئەڤە زمانێ برایە، نەک تەنها سەرۆکی.
بۆ زانین، ئەو کەسێ ئەڤرۆ ل هەرێمێ داهاتێ نانەفتی کێم بووی و کارەب کێم بووی و قەیران هەی، لێ د هەمان دەم دا پڕۆژێن مەزن وەک رووناکی و ئەسیکۆدا ب رێڤەدبەت و پەیوەندی دگەل بەغدا باشترین ئاست دایە، ئەڤە ب خوە سەرکەفتنە.
بۆ هندێ ئەم دبێژین مەسرور بارزانی برا گەورەیێ مە یە و سەرکردەیەکێ سەرکەفتی یە، چونکی ل ناڤ ئاگرێ ناوچەیێ کوردستان ئارام راگرتیە و ل ناڤ قەیرانێ ژی هیڤی بۆ خەلکی دروست دکەت.
هەر بژیت حکومەتا خزمەتکار و هەر بژیت برا گەورە