Shexan media

مفایێن گرنگ یین هنارێ بۆ ساخلەمیێ

هنار (هەنار) فێقیەکێ دەولەمەندە ب ماددەیێن ساخلەم و ب تایبەت ماددەیێن دژی ئۆکسیداسیۆنێ، و بۆ چەندین بوارێن ساخلەمیێ گرنگە:
 مفایێن گرنگ یێن هنارێ
هنارێ مفایێن زۆر هەنە ژبەر هەبوونا ڤیتامین C، ڤیتامین K، فۆلێت، و ب تایبەتی ژی ب رێژەیێن زۆر یێن پۆلیفینۆلان () کو دژی ئۆکسیداسیۆنێ کار دکەن.
١. پاراستنا دلی و مولولکێن خوینێ
• دژە-ئۆکسیداسیۆنێ (Antioxidant): هنارێ ماددەیێن دژی ئۆکسیداسیۆنێ یێن زۆر تێدانە، کو ژ هەمیان گرنگتر پۆنیکاڵاجینز (Punicalagins) نە. ئەڤ ماددە هاریکارن د کێمکرنا چەوریێن خراب (LDL) د خوینێ دا.
• فشارا خوینێ: شەرابا هنارێ (یان ئاڤا هنارێ) هاریکارە د کێمکرنا فشارا خوینێ دا، کو ئەڤە ژی دبتە ئەگەرێ کێمکرنا مەترسیا نەخۆشیێن دلی.
• مولولکێن خوینێ: هنار هاریکارە د پاراستنا مولولکێن خوینێ ژ گرانبوونێ و باشترکرنا لێکدانا وان.
٢. مفادارە بۆ مێشکی و دژی هەودانان
• دژە-هەودان: ماددەیێن دژی ئۆکسیداسیۆنێ یێن هنارێ هاریکارن د کێمکرنا هەودانان (التهاب) د لەشی دا ب گشتی. ئەڤە دبتە ئەگەرێ کێمکرنا مەترسیا نەخۆشیێن درێژ وەک ئارتەرایتیسێ (سوزنا جۆیێ) و نەخۆشیێن مێشکی یێن وەک ئەلزهایمەر (بیرچوون).
• پێشڤەبرنا یادگاریێ: هندەک ڤەکۆلینان دیارکریە کو خوارنا هنارێ یان شەرابا وێ دبت هاریکار بیت د باشترکرنا یادگاریێ دا.
٣. بەرەنگاربوونەوەیا پەنجەشێرێ
• ژبەر هەبوونا رێژەیێن زۆر یێن ماددەیێن دژی ئۆکسیداسیۆنێ، هنار ل هندەک ڤەکۆلینێن تاقیگەهێ دا رۆلەکێ باش یێ هەبووی د کێمکرنا مەترسیا پەنجەشێرێ دا، ب تایبەت پەنجەشێرا پرۆستاتا ل دەڤ زەلامان و پەنجەشێرا سینگی ل دەڤ ژنان.
٤. هەرەس (هەرسکرن) و میکرۆبێن زکێ
• ڕیشاڵ (Fiber): هنار ژێدەرەکێ باش یێ ڕیشاڵێن خوارنێ یە، کو گرنگن بۆ رێکخستنا بزاڤا رەڤی (ریخۆلێن ستوور) و رێگرتن ژ قەبزێ.
• بەهێزکرنا بەرگریێ: هنار ڤیتامین C و ماددەیێن دی تێدانە کو هاریکارن د بەهێزکرنا سیستەمێ بەرگریا لەشی دا.
٥. بوارێن ساخلەمیێ یێن دی
• ساخلەمیا پێستی: ماددەیێن دژی ئۆکسیداسیۆنێ یێن د هنارێ دا هاریکارن د پاراستنا خانەیێن پێستی ژ زیانێن رۆژێ و دژی پیریێ.
• هێزا وەرزشی: هندەک ڤەکۆلینان دەریخستیە کو شەرابا هنارێ دبت هاریکار بیت د زێدەکرنا هێزا وەرزشی و کێمکرنا تێکچوونا ماسوولکان پاشی وەرزشکرنێ.
تێبینی: هەرچەندە شەرابا هنارێ ب مفایە، لێ خوارنا دەنکێن هنارێ ب خۆ (ب گشتی) باشترە چونکو ڕیشاڵێن خوارنێ یێن زۆرتر تێدانە